Η μη νομιμότητά του τέλους υπονόμων για Ερυθρές και Βίλια

1.- ΣΥΝΤΟΜΟ ΠΡΟΟΙΜΙΟ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΓΙΑ ΤΑ ΤΕΛΗ ΥΠΟΝΟΜΩΝ (ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ)

1.1.-Με, την, με αριθμό 216/07.12.2015, απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Μάνδρας Ειδυλλίας εγκρίθηκε ο Κανονισμός Υδρευσης – Αποχέτευσης του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας. Με τη διάταξη  3.11.2 α’ του εν λόγω Κανονισμού ορίσθηκε ότι το τέλος χρήσης υπονόμων «..εισπράτετται μέσω των λογαριασμών του νερού και το ύψος του είναι ποσοστιαίο της κατανάλωσης νερού».

1.2.- Με βάση τη διάταξη αυτή και σε εκτέλεσή της, από το επόμενο έτος και μετέπειτα εκδόθηκαν αποφάσεις, με τις οποίες το τέλος χρήσης υπονόμων για της Κοινότητες Ερυθρών και Βιλίων, ως ποσοστό επί της κατανάλωσης ύδατος, ορίσθηκε σε 50% επ΄αυτής. Η πλέον πρόσφατη σχετική απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου είναι η, με αριθμό 231/2018, με την οποία επίσης καθορίσθηκε το τέλος χρήσης υπονόμων στο ύψος του ποσοστού 50% επί της αξίας κατανάλωσης ύδατος. Σημειώνεται ότι στα σώματα των αποφάσεων, που καθορίζουν το τέλος χρήσης υπονόμων, όσο και στα συνοδευτικά έγγραφα αυτών (φάκελοι) ουδόλως αιτιολογείται ο, κατά, το προαναφερόμενο ποσοστιαίο ύψος, προσδιορισμός του συγκεκριμένου τέλους.

1.3.-  Το εν λόγω τέλος υπονόμων, όπως προαναφέρουμε επιβάλλεται στους κατοίκους των Κοινοτήτων Ερυθρών και Βιλίων του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας, που χαρακτηρίζονται ως ημιαστικές ή ημιαγροτικές, δεδομένου ότι ένα μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού τους ασχολείται είτε κατά κύρια, είτε κατά δευτερεύουσα εργασιακή δραστηριότητα με τον πρωτογενή οικονομικό τομέα (αγροτοκτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις και δραστηριότητες). Περαιτέρω, οικιστικό χαρακτηριστικό  των περιοχών των Κοινοτήτων αυτών είναι η ύπαρξη οικοδομών, που είναι μονοκατοικίες ή διπλοκατοικίες, που έχουν ανεγερθεί επί ακινήτων με μεγάλα εδαφικά περιθώρια ακαλύπτων χώρων, που χρησιμοποιούνται ως περιβόλια ή κήποι. Αποτέλεσμα του χαρακτηριστικού αυτού είναι ότι κατά τους θερινούς μήνες  τριπλασιάζεται η κατανάλωση ύδατος προκειμένου να εξυπηρετηθεί η ανάγκη  διατήρησης και συντήρησης της, εντός των ακινήτων αυτών, βλάστησης. Τούτο έχει ως αποτέλεσμα την δραστική επιβάρυνση των ιδιοκτητών με προσαυξημένα τέλη ύδρευσης και συνακόλουθα, δεδομένης της αναφερόμενης στο εδάφιο 1.2 της παρούσας συνάρτησης,  με προσαυξημένα τέλη υπονόμων.

1.4.- Με βάση τον δημοτικό προυπολογισμό εσόδων του οικονομικού έτους 2019, κατά το οικονομικό έτος 2018 βεβαιώθηκαν έσοδα από τέλη χρήσης υπονόμων (αποχέτευσης) ύψους 260.084,60 ευρώ, ενώ περαιτέρω με βάση τον προυπολογισμό εξόδων του οικονομικού έτους 2019 προβλέφθηκαν δαπάνες συντήρησης του αποχετευτικού δικτύου και για τις δύο προαναφερόμενες Κοινότητες συνολικού ύψους 28.000 ευρώ (=3.000 ευρώ δαπάνες απόφραξης δικτύου αποχέτευσης + 25.000 ευρώ δαπάνη επιστημονικής και τεχνικής υποστήριξης λειτουργίας βιολογικών καθαρισμών).    

2.- ΤΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΒΟΛΗ ΤΟΥ ΤΕΛΟΥΣ ΥΠΟΝΟΜΩΝ (ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ).

2.1.- Με τις διατάξεις της παρ.5 του άρθρου 102 του Συντάγματος ορίζονται επί λέξει τα εξής: 

" Το Κράτος λαμβάνει τα νομοθετικά, κανονιστικά και δημοσιονομικά μέτρα που απαιτούνται για την εξασφάλιση της οικονομικής αυτοτέλειας και των πόρων που είναι αναγκαίοι για την εκπλήρωση της αποστολής και την άσκηση των αρμοδιοτήτων των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης με ταυτόχρονη διασφάλιση της διαφάνειας κατά τη διαχείριση των πόρων αυτών. Νόμος ορίζει τα σχετικά με την απόδοση και κατανομή, μεταξύ των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, των φόρων ή τελών που καθορίζονται υπέρ αυτών και εισπράττονται από το Κράτος. Κάθε μεταβίβαση αρμοδιοτήτων από κεντρικά ή περιφερειακά όργανα του Κράτους προς την τοπική αυτοδιοίκηση συνεπάγεται και τη μεταφορά των αντίστοιχων πόρων. Νόμος ορίζει τα σχετικά με τον καθορισμό και την είσπραξη τοπικών εσόδων απευθείας από τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης."

2.2.-  Με τις διατάξεις του άρθρου 25 του Ν. 1828/1989, ορίζονται μεταξύ άλλων οι οικονομικοί πόροι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στους οποίους περιλαμβάνονται τα τακτικά και έκτακτα έσοδα καθώς επίσης και οι κεντρικοί αυτοτελείς πόροι. Μεταξύ των τακτικών δημοτικών εσόδων περιλαμβάνονται οι φόροι και ανταποδοτικά τέλη. 

2.3.- Ο δημοτικός φόρος συνιστά παροχή του ιδιώτη στους Ο.Τ.Α. που δεν συνδέεται με αντίστοιχη ειδική αντιπαροχή από πλευράς του τελευταίου. Η εν λόγω φορολογία δηλαδή αποσκοπεί στην κάλυψη των δημοτικών  δαπανών στο σύνολό της. Την  ειδοποιό διαφορά μεταξύ του δημοτικού φόρου και του δημοτικού ανταποδοτικού τέλους συνιστά η ύπαρξη ειδικής αντιπαροχής. Το δημοτικό ανταποδοτικό τέλος καταβάλλεται από τους πολίτες σε αντάλλαγμα της ιδιαίτερης χρήσης ορισμένου δημοσίου έργου ή υπηρεσίας. Το τέλος καταβάλλεται δηλαδή από τον πολίτη σε αντάλλαγμα της ιδιαίτερης χρησιμοποίησης δημοσίου ορισμένου έργου ή υπηρεσίας.   Σύμφωνα με αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας (138/2013, 1923/2009, 3442/1981) το ανταποδοτικό τέλος είναι οικονομικό βάρος που καταβάλλεται από τον πολίτη που επιδιώκει να απολαύσει συγκεκριμένη και ειδική αντιπαροχή εκ μέρους του Κράτους. Το ανταποδοτικό τέλος διέπεται κατά βάση από τους κανόνες της αντιστοιχίας μεταξύ παροχής και αντιπαροχής και της ελεύθερης αποδοχής ή χρησιμοποίησης της παροχής από το χρήστη. Λόγω του δημόσιου χαρακτήρα της ειδικής αντιπαροχής (π.χ. δημόσια υγεία, περίπτωση δημοσίου τέλους απορριμμάτων θέλουμε δεν θέλουμε) η υποχρέωση καταβολής του ανταποδοτικού τέλους δεν προϋποθέτει κατ’ ανάγκη την πραγματική χρησιμοποίηση της δημόσιας υπηρεσίας στη συγκεκριμένη περίπτωση, αλλά αρκεί απλώς η δυνατότητα (ετοιμότητα) παροχής της υπηρεσίας.     Τέλος, ουσιώδες στοιχείο ανταποδοτικού τέλους είναι η ύπαρξη αναλογίας μεταξύ της παροχής του πολίτη και της ειδικής αντιπαροχής. Το ύψος δηλαδή του τέλους είναι ανάλογο της προσφερόμενης υπηρεσίας ενώ το ύψος του φόρου, σύμφωνα με το άρθρο 4 παρ.5 του Συντάγματος είναι ανάλογο της φοροδοτικής του ικανότητας. Η διαφοροποίηση αυτή είναι εύλογη καθόσον σε αντίθεση προς το φόρο που συνιστά «βάρος γενικού οφέλους», το ανταποδοτικό τέλος συνιστά «βάρος ειδικού οφέλους» στο οποίο είναι εφαρμοστέα η θεωρία του ανταλλάγματος.

2.4.- Η φορολογική αρµοδιότητα των Ο.Τ.Α. δεν είναι απεριόριστη, καθώς προβλέπονται περιορισµοί στο άρθρο 78 παρ. 1 και 4, του Συντάγµατος, σύµφωνα µε το οποίο είναι ανεπίτρεπτη η επιβολή ή η είσπραξη φόρων χωρίς τυπικό νόµο, που να καθορίζει το υποκείµενο της φορολογίας και το εισόδηµα, το είδος της περιουσίας, τις δαπάνες και τις συναλλαγές ή τις κατηγορίες τους, στις οποίες αναφέρεται ο νόµος. Επίσης το αντικείµενο της φορολογίας, ο φορολογικός συντελεστής, οι απαλλαγές ή εξαιρέσεις από τη φορολογία, δεν µπορούν να αποτελέσουν αντικείµενο φορολογικής εξουσιοδότησης. 

2.5.- Με τη διάταξη της παρ.12 εδ. α’  του άρθρου 25 του Ν. 1828/1989, ορίζονται επί λέξει τα εξής:

«12. Με απόφαση του δημοτικού ή κοινοτικού συμβουλίου μπορεί να επιβάλλονται τέλη ή εισφορές για υπηρεσίες ή τοπικά έργα της περιοχής τους, που συμβάλλουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής, στην ανάπτυξη της περιοχής και στην καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών. Τα τέλη αυτά ή οι εισφορές αυτες έχουν ανταποδοτικό χαρακτήρα. Το ύψος των τελών ή εισφορών, οι υπόχρεοι στην καταβολή τους και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια ορίζονται με την ίδια απόφαση του δημοτικού ή κοινοτικού συμβουλίου.»

2.6.- Περαιτέρω, µε πλήθος αποφάσεων του Συµβουλίου της Επικρατείας  που έχουν εξετάσει τη νοµιµότητα επιβολής διαφόρων ανταποδοτικών τελών από Ο.Τ.Α., έχει κριθεί ότι η νοµιµότητα των τελών αυτών εξαρτάται από την επαρκή αιτιολογία των αποφάσεων που τα επιβάλλουν, η οποία πρέπει να περιλαµβάνεται είτε στο σώµα της απόφασης, είτε στον οικείο φάκελο.   Συγκεκριµένα, απαιτείται να προβλέπονται σωρευτικά: (α) ο κύκλος των ωφελουµένων προσώπων, (β) το συγκεκριµένο έργο ή υπηρεσία, (γ) η ειδική ωφέλεια για τους υπόχρεους καταβολής και (δ) η αναλογική σχέση µεταξύ του κόστους για την πραγµατοποίηση έργων και υπηρεσιών και των προσδοκώµενων εσόδων που θα προκύψουν από τα τέλη. Η αναλογία αυτή εκφράζεται όχι κατ’ ανάγκην µε την απόλυτη ισοσκέλιση των δύο κονδυλίων (εσόδων-εξόδων), αλλά µε µία κατά προσέγγιση αναλογική µεταξύ τους σχέση, η οποία αναγκαίως υπόκειται και στις διαφοροποιήσεις  από την επαλήθευση ή µη των προβλέψεων (ΣτΕ 2340/2017, 1620/2012 Ολομ., 2823, 2143/2014)..    Επίσης, η ειδικότητα των τελών δεν επιτρέπει την επιβολή τους για έργα που αποτελούν νοµοθετηµένο αντικείµενο των αρµοδιοτήτων των Ο.Τ.Α., η χρηµατοδότηση των οποίων γίνεται από άλλα τακτικά έσοδά τους. Τέλος, τα έσοδα  από τα ανταποδοτικά τέλη της παρ. 12 του άρθρου 25 ν. 1828/1989, πρέπει να χρησιµοποιούνται µόνο για την κάλυψη των δαπανών που έχουν σχέση µε τις υπηρεσίες ή τα έργα για τα οποία επιβάλλονται, και όχι για άλλες δαπάνες των Ο.Τ.Α..

3. Η ΕΛΛΕΙΨΗ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΕΠΙΒΑΛΛΟΜΕΝΟΥ ΤΕΛΟΥΣ ΥΠΟΝΟΜΩΝ (ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ).

Το τέλος υπονόμων (αποχέτευσης) που έχει επιβληθεί, δυνάμει του ισχύοντος Κανονισμού Υδρευσης – Αποχέτευσης και των σχετικών εκτελεστικών αποφάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου Μάνδρας Ειδυλλίας, στις οποίες  περιλαμβάνεται και η πλέον πρόσφατη, με αριθμό  231/2018, είναι μη νόμιμο. Ειδικότερα:

α) Οπως προεκθέτω και στο ιστορικό του παρόντος σημειώματος από το έτος 2016 έως και σήμερα έχουν εκδοθεί αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου Μάνδρας Ειδυλλίας, με τις οποίες το τέλος χρήσης υπονόμων για της Κοινότητες Ερυθρών και Βιλίων, ως ποσοστό επί της κατανάλωσης ύδατος, ορίσθηκε σε ποσοστό 50% επ΄αυτής. Τόσο στα σώματα των αποφάσεων, που καθορίζουν το τέλος χρήσης υπονόμων, όσο και στους σχετικούς φακέλους, ουδόλως αιτιολογείται ο, κατά, το προαναφερόμενο ποσοστιαίο ύψος, προσδιορισμός του συγκεκριμένου τέλους. Στην προκειμένη μάλιστα περίπτωση και με δεδομένο το γεγονός ότι υφίσταται ιδιομορφία ως προς το μέγεθος της κατανάλωσης του υδατος στις Κοινότητες Ερυθρών και Βιλίων η τιμολόγηση του οποίου επηρεάζει και τον προσδιορισμό του ύψους του τέλους υπονόμων, έπρεπε να υπήρχε και ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία. Σύμφωνα με τα όσα προεκτίθενται στις μείζονες σκέψεις του εδαφίου 2.6 του παρόντος, η νομιμότητα του τέλους αυτού εξαρτάται από την επαρκή αιτιολογία των αποφάσεων που τα επιβάλλουν, η οποία πρέπει να περιλαµβάνεται είτε στο σώµα της απόφασης, είτε στον οικείο φάκελο.   Συγκεκριµένα, απαιτείται να προβλέπονται σωρευτικά: (α) ο κύκλος των ωφελουµένων προσώπων, (β) το συγκεκριµένο έργο ή υπηρεσία, (γ) η ειδική ωφέλεια για τους υπόχρεους καταβολής και (δ) η αναλογική σχέση µεταξύ του κόστους για την πραγµατοποίηση έργων και υπηρεσιών και των προσδοκώµενων εσόδων που θα προκύψουν από τα τέλη. Στην προκειμένη περίπτωση, όχι μόνον δεν υφίσταται επαρκής αιτιολογία, αλλά ούτε καν αιτιολογία για την επιβολή του τέλους και ως εκ τούτου οι αποφάσεις, που το επιβάλλουν είναι μη νόμιμες.

β) Οπως προεκθέτω στο εδάφιο 1.4 του παρόντος με βάση τον δημοτικό προυπολογισμό εσόδων του οικονομικού έτους 2019 κατά το οικονομικό έτος 2018 βεβαιώθηκαν έσοδα από τέλη χρήσης υπονόμων (αποχέτευσης) ύψους 260.084,60 ευρώ, ενώ περαιτέρω με βάση τον προυπολογισμό εξόδων του οικονομικού έτους 2019 προβλέφθηκαν δαπάνες συντήρησης του αποχετευτικού δικτύου και για τις δύο προαναφερόμενες Κοινότητες συνολικού ύψους 28.000 ευρώ (=3.000 ευρώ δαπάνες απόφραξης δικτύου αποχέτευσης + 25.000 ευρώ δαπάνη επιστημονικής και τεχνικής υποστήριξης λειτουργίας βιολογικών καθαρισμών). Εν ολίγοις προκύπτει μία αναλογία 1 (δαπάνες  για την λειτουργία της παρεχόμενης υπηρεσίας αποχέτευσης) : 10 (έσοδα από τέλη χρήσης υπονόμων), η οποία σε κάθε περίπτωση διαταράσσει την αρχή της αναλογικότητας που επιβάλει η ανταποδοτική φύση του τέλους. Η εν λόγω διατάραξη, που υπερφαλαγγίζει την οποία αναλογική σχέση, που πρέπει να υπάρχει μεταξύ των δύο κονδυλίων (εσόδων-εξόδων), δημιουργεί εύλογες υπόνοιες περί μη νόμιμης μεταφοράς και χρήσης πόρων για έργα που αποτελούν νοµοθετηµένο αντικείµενο των αρµοδιοτήτων των Ο.Τ.Α., η χρηµατοδότηση των οποίων γίνεται από άλλα τακτικά έσοδά τους. Για μία ακόμη φορά επισημαίνω ότι, τα έσοδα  από τα ανταποδοτικά τέλη της παρ. 12 του άρθρου 25 ν. 1828/1989, πρέπει να χρησιµοποιούνται µόνο για την κάλυψη των δαπανών που έχουν σχέση µε τις υπηρεσίες ή τα έργα για τα οποία επιβάλλονται, και όχι για άλλες δαπάνες των Ο.Τ.Α.. Ως εκ τούτου και για τον λόγο αυτόν (έλλειψη αναλογικότητας) οι αποφάσεις, που επιβάλλουν το τέλος υπονόμων (αποχέτευσης) είναι μη νόμιμες.

γ) Σε συνέχεια, άλλως, σε συνάρτηση των όσων παραθέτω στο αμέσως προηγούμενο εδάφιο η ποσοτική δυσαναλογία μεταξύ παροχής (τέλους υπονόμων) και αντιπαροχής (κάλυψη δαπανών λριτουργίας και συντήρησης του αποχετευτικού δικτύου), αίρει ουσιαστικά τον χαρακτήρα της ανταποδοτικότητας, καθώς δεν αποτελεί αντάλλαγμα για την παροχή από τον ΟΤΑ κάποιας ιδιαίτερης υπηρεσίας ειδικώς προς τα βαρυνόμενα με το τέλος πρόσωπα ή για την ιδιαίτερη χρήση, από τα πρόσωπα αυτά, δημόσιου πράγματος, αλλά συνιστά στην πραγματικότητα φόρο, επιβαλλόμενο προς αντιμετώπιση των εν γένει δαπανών λειτουργίας του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας προς επίτευξη των σκοπών του (πρβλ. ΣτΕ 1923/2009, 3442/1981). Συνεπώς, οι αποφάσεις που επιβάλλουν κατά αυτό το περιεχόμενο το τέλος υπονόμων αντιβαίνουν στο άρθρο 78 του Συντάγματος (βλ. ΣτΕ 1923/2009), σύμφωνα με τα όσα αναφέρονται στο εδάφιο 2.4 του παρόντος και είναι μη νόμιμες.

4.- ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΙΚΑ.

Το τέλος υπονόμων στους κατοίκους των Κοινοτήτων Ερυθρών και Βιλίων του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας, σύμφωνα με τα όσα αναλυτικά προπαρατίθενται, συνιστά ένα de facto φόρο, η επιβολή του οποίου, όχι απλά διαταράσσει την αρχή της αναλογικότητας, αλλά ανατρέπει και την αρχή της ισονομίας. Για το λόγο αυτό επιβάλλεται η τοπική διοίκηση να λάβει μέτρα με τα οποία κατ΄αρχάς θα απομειώνει το ύψος του τέλους σε ανεκτά επίπεδα και στην συνέχεια θα το προσδιορίζει με βάση τόσο τους κανόνες της επιστήμης όσο και κυρίως τις αρχές νομιμότητας, της χρηστής διοίκησης και της ενδοδημοτικής συνοχής.

Κοινότητα Ερυθρών 9η Νοεμβρίου 2019

Παναγιώτης Απ. Κουτσουλέλος

Μέλος της Επιτροπής Διοικητικής Υποστήριξης 

του Συμβουλίου της Κοινότητας Ερυθρών 

Ποιοί δεν θέλουν την ανάδειξη του χώρου της μάχης των Πλαταιών

Όλοι γνωρίζουμε, ότι το έτος  479 π.Χ. έλαβε χώρα, σε πεδίο κοντά στην πόλη των Πλαταιών η μεγάλη και  ένδοξη για τους Έλληνες μάχη, που αποτελεί και την τελευταία των μηδικών πολέμων στον γεωγραφικό χώρο της αρχαίας Ελλάδας. Με αρχηγό τον ιδιοφυή Σπαρτιάτη Παυσανία, οι ελληνικές δυνάμεις, αφού συγκεντρώθηκαν αρχικά στην Ελευσίνα, στην συνέχεια έλαβαν θέσεις μάχης σε γεωγραφικές θέσεις που εντοπίζονται σήμερα βόρεια και βορειοδυτικά της σημερινής πόλης των Ερυθρών.

Οι ενωμένες ελληνικές δυνάμεις, αφενός αξιοποιώντας  πλήρως την υπεροχή τους σε στρατιωτική παιδεία και εμπειρία και αφετέρου εκμεταλλευόμενοι πλήρως το γεγονός του θανάτου του αντίπαλου στρατηγού Μαρδόνιου, που αποσυντόνισε πλήρως τους επιτελείς του εχθρικού στρατοπέδου, κατόρθωσαν να επιτύχουν μία πρωτοφανή σε έκταση νίκη.

Η σημασία της νίκης αυτής είναι κοσμοϊστορική, όχι μόνο γιατί ο ελλαδικός χώρος και οι πόλεις - κράτη που τον συναποτελούσαν, απέκρουσαν μία άνευ προηγουμένου μαζική εχθρική εισβολή, αλλά γιατί διασώθηκε και ο ανθρωποκεντρικός ελληνικός πολιτισμός, που εδραζόταν στην φιλοσοφική αναζήτηση, την επιστημονική έρευνα και στην ανάπτυξη των τεχνών και της παιδείας. Η νίκη αυτή όχι μόνο διέσωσε τον ελληνικό πολιτισμό αλλά του έδωσε την περαιτέρω ιστορική δυνατότητα να αναπτυχθεί και να μεταλαμπαδευθεί, κατ΄αρχήν, στον τότε γνωστό  αρχαίο κόσμο δίνοντας ιστορική καθοριστική ώθηση στην ανάπτυξη υψηλού επιπέδου επιστημονικών – παραγωγικών δυνάμεων στο μεσογειακό και ευρωπαϊκό χώρο.-

Τον αδιαμφισβήτητο, ως προς τα προαναφερόμενα σημειολογικά χαρακτηριστικά του, ρόλο αυτόν της μάχης των Πλαταιών, έχουν αναγνωρίσει ιστορικοί που προέρχονται από όλες σχεδόν τις χώρες της υφηλίου  και καλύπτουν ένα ευρύ ιδεολογικο-πολιτικό φάσμα.

Την μάχη των Πλαταιών, ως σύμβολο του αγώνα του ελληνικού έθνους για εθνική ανεξαρτησία και ως παγκόσμιο μνημείο του αγώνα των για ελευθερία, έχει αναγνωρίσει, έστω και χρονικά πάρα πολύ αργά, και η ελληνική πολιτεία.- Συγκεκριμένα, το έτος 1999, η Υπουργός Πολιτισμού, με την με αριθμό ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Α1/Φ43/52191/3063 π.ε./03.06.1999 απόφασή της[1], κήρυξε ως αρχαιολογικό χώρο την περιοχή του πεδίου της ιστορικής μάχης των Πλαταιών.- Ο χώρος αυτός, με βάση την εν λόγω απόφαση, οριοθετείται από τα υφιστάμενα φυσικά όρια ως εξής: – Προς το Βορρά ο Ασωπός ποταμός.-  Προς το Νότο η αγροτική οδός Ερυθρών – Πλαταιών, η επαρχιακή οδός Πλαταιών – Ερυθρών και τα όρια του οικισμού των Ερυθρών. – Προς τη δύση η αγροτική οδός προς Πύργο, η επαρχιακή οδός Ερυθρών – Πύργου και η αγροτική οδός Πύργου – Πλαταιών.- Προς την Ανατολή η αγροτική οδός, το ρέμα Ζαμπουρνιά (αρχαίος ποταμός Μολόεις, στην κοιλάδα του οποίου είχε παραταχθεί προς μάχη το Σώμα των Σπαρτιατών το 479 π.Χ.), και το ρέμα Καλαμάτα.-

Παρά την αναγνώριση αυτή, το ελληνικό κράτος απείχε πλήρως, από κάθε περαιτέρω ενέργεια ανάδειξης του χώρου του πεδίου της μάχης των Πλαταιών, ως παγκόσμιας εμβέλειας, μνημείου.- Είναι χαρακτηριστικό, ότι μέχρι και σήμερα, δεν έχει εκτελεστεί ούτε ένα στοιχειώδες έργο, όπως λ.χ. πινακίδες αναφοράς, το οποίο να συμβάλει στον προσδιορισμό και στην ανάδειξη του συγκεκριμένου χώρου.- Τούτο έχει ως αποτέλεσμα να αγνοείται όχι μόνο η οριοθέτηση του χώρου – η οποία εμμέσως καθίσταται γνωστή σε όποιον επιδεικνύει ενδιαφέρον δομικής αξιοποίησης σε ακίνητα εντός αυτού λόγω των πολεοδομικών εμπλοκών – αλλά σε πολλές περιπτώσεις, και η  κοσμοϊστορική σημασία της μάχης, αλλά και το γεγονός αυτό καθ΄αυτό!!!!.- Οι ελάχιστες απόπειρες για την ανάδειξη του χώρου αφορούν κυρίως σε πρωτοβουλίες έντονα ενδιαφερόμενων πολιτών τόσο ως έκφραση ατομικής, όσο και ως συλλογικής δραστηριότητας. Είναι χαρακτηριστικό, ότι κατά την τελευταία δεκαετία, ότι στις μεν Ερυθρές (στην κτηματική περιφέρεια των οπίων ανήκει το μεγαλύτερο τμήμα του κηρυγμένου χώρου) ουδεμία εκδήλωση έχει λάβει χώρα προκειμένου να προβληθεί η κοσμοϊστορική σημασία του γεγονότος σε σχέση με τον χώρο, στις δε Πλαταιές (χάρη στην γειτνίαση των οποίων με το πολεμικό πεδίο, ονοματοδοτήθηκε και η μάχη) υπέπεσε στην αντίληψή μου, μία μόνο σχετική εκδήλωση.

Το τελευταίο χρονικό διάστημα το νεοεκλεγμένο Συμβούλιο της Κοινότητας Ερυθρών επέδειξε έντονο ενδιαφέρον, τόσο για την ανάδειξη του αρχαιολογφικού χώρου, όσο και για την προβολή του ιστορικού γεγνότος και των συνεπειών του. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην πρότασή του για το Επιχειρησιακό Σχέδιο 2020-2024 του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας, το Συμβούλιο έχει εισηγηθεί – προτείνει την ανάδειξη του χώρου καθώς επίσης και τη δημιουργία Κέντρου Εικονικής Πραγματικότητας στο οποίο θα προβάλλονται, θα αναλύονται και θα συζητούνται τα ιστορικά γεγονότα, που σχετίζονται  με τη μάχη και τις συνέπειες της έκβασης της.

Ωστόσο η όντως αξιέπαινη αυτή προσπάθεια του Συμβουλίου της Κοινότητας Ερυθρών προσκρούει σε αντιδράσεις διαφόρων παραγόντων, οι οποίοι αρχικά επιχειρηματολογούν στην λογική του «μεν ναι αλλά ...» και στη συνέχεια ισχυρίζονται ότι πρόκειται για ενέργειες, που, αν δεν ζημιώνουν, ουδόλως ωφελούν την ανάπτυξη της Κοινότητας. 

Ποιοί είναι αυτοί, που αντιδρούν και για ποιό λόγο στην καθ΄οιονδήποτε  στην προβολή του ιστορικού γεγονότος της μάχης των Πλαταιών και στην ανάδειξη του αρχαιολογικού χώρου, όπου αυτή έλαβε χώρα;

Στην πρώτη κατηγορία ανήκουν ανήκουν αυτοί, οι οποίοι ωθούμενοι από ανιστόρητες και ανερμάτιστες ιδεοληψίες, θεωρούν ότι η προσπάθεια της Κοινότητας δεν συνεισφέρει παρά μόνο στην έξαρση του εθνικισμού. Αγνοώντας την ιστορική συνέχεια του ευρύτερου γεωγραφικού χώρου, βάλλουν διαρκώς ενάντια σε κάθε ενέργεια, που αναδεικνύει γεγονότα, που σηματοδοτούν καθοριστικά την συλλογική εθνική μνήμη και συνείδηση. Ενώ προβάλλουν εαυτούς ως προστάτες ατομικών δικαιωμάτων κάθε είδους κοινωνικών και εθνικών μειονοτήτων και ως υπερασπιστές της αξίωσης αυτοπροσδιορισμού κάθε εθνικής ή εθνοτικής ομάδας ανά την υφήλιο αρνούνται κάθε μορφή ενδυνάμωσης της ελληνικής εθνικής συνείδησης. Πρόκειται για αυτούς, που θεωρούν ότι η διαμόρφωση του ελληνικού έθνους, δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα ιδεολογικό αφήγημα της κυρίαρχης κοινωνικής τάξης με φαντασιακά στοιχεία, αρνούμενοι περαιτέρω πεισματικά να δεχθούν ότι έθνος είναι η ιστορικά διαμορφωμένη σταθερή κοινότητα ανθρώπων, που εμφανίστηκε πάνω στην βάση της κοινότητας της γλώσσας, του εδάφους, της οικονομικής ζωής και της ψυχοσύνθεσης, που εκδηλώνεται στην κοινότητα του πολιτισμού. Πρόκειται γι αυτούς, που αγνοούν ότι ιστορικά η συγκρότηση της ελληνικής εθνικής συνείδησης, διαμορφώθηκε χάρη στο πνεύμα της διαρκούς αντίστασης, που επέδειξε ανά τους αιώνες ο λαός αυτού του τόπου. Παραβλέποντας παγκόσμιες ιστορικές διεργασίες, στρατηγικές επιλογές επικυριάρχων κρατών και γεωπολιτικά συμφέροντα, θεωρούν εαυτούς κοσμπολίτες και εχθρεύονται κάθε τι που σχετίζεται με την έννοια πατρίδα.

Στην δεύτερη κατηγορία ανήκουν αυτοί, που θεωρούν ότι η ανάδειξη του αρχαιολογικού χώρου στην γεωγραφική έκταση, που προαναφέρω παρεμποδίζει σύγχρονες επιχειρηματικές δράσεις, λόγω των επιβαλλόμενων περιορισμών δόμησης, εγκατάστασης και λειτουργίας διαφόρων «παραγωγικών» μονάδων. Στην προκειμένη περίπτωση πρόκειται για επιχειρηματικές δράσεις, που σχετίζονται με την παριλάλητη «πράσινη» ανάπτυξη και ειδικότερα με την ανάπτυξη ασνανεώσιμων πηγών ενέργειας και ανακύκλωσης. Η αρνητική άποψη της δεύτερης αυτής κατηγορίας, πέρα από το ότι υποστηρίζει επιχειρηματικές δράσεις, που διεθνώς έχει αποδειχθεί ότι παραγωγικά έχουν αποτύχει επιβαρύνοντας το περιβάλλον, αντιστρατεύεται ουσιαστικά και την υφιστάμενη παραγωγική κατάσταση του γεωγραφικού χώρου, που αποτελεί μία έκταση αγροτικής δραστηριότητας μοναδικής για το αττικό τοπίο και αναντικατάστασης για την τοπική και την εθνική οικονομία. Πρόκειται για φορείς παρασιτικών ουσιαστικά επιχειρηματικών αντιλήψεων και δραστηριοτήτων, που έλκονται από το εύκολο κέρδος αδιαφορώντας παράλληλα για φυσικό και ιστορικό τοπίο. 

Τις θέσεις και απόψεις και των δύο προαναφερόμενων κατηγοριών, που εναντιώνονται στην ανάδειξη και προβολή του αρχαιολογικού χώρου της μάχης των Πλαταιών, ενισχύει και η πολιτική των κυβερνήσεων των τελευταίων ετών. Ειδικότερα μάλιστα με το Ρυθμιστικό Σχέδιο Αθήνας – Αττικής (Ν. 4277/2014 – ΦΕΚ Α 156/01.08.2014), ενώ καταγράφεται η ανάγκη για ανάδειξη της ιστορικής τοπογραφίας του συνόλου των αρχαιολογικών χώρων της Αττικής, απουσιάζει η όποια αναφορά στον αρχαιολογικό χώρο του πεδίου της μάχης των Πλαταιών, δίνοντας εύλογα την εντύπωση, ότι ο εν λόγω χώρος είναι επιστημονικά και κυρίως πολιτιστικά, αν όχι ανύπαρκτου, ήσσονος σημασίας, ενδιαφέροντος. Ετσι λοιπόν για τις ελληνικές κυβερνήσεις ο αρχαιολογικός χώρος αυτός δεν πρέπει να υπάρχει και ως εκ τούτου αξίζει να εξαφανισθεί από τον πολιτιστικό χάρτη, όχι μόνο της ευρύτερης περιοχής της Αττικής, αλλά και ολόκληρης της ελληνικής επικράτειας.-

Κάτω από τις συνθήκες αυτές, επιβάλλεται, σε όλους μας, πέρα από στενόμυαλες τοπικιστικές αντιλήψεις και από μικροκομματικές σκοπιμότητες, να ορθώσουμε το ανάστημα μας, ως ανάχωμα στην επιχειρούμενη «εξαφάνιση» του αρχαιολογικού χώρου της μάχης των Πλαταιών. «Εξαφάνιση» στην οποία πρωταγωνιστούν ιδεοληπτικοί και ανιστόρητοι κοσμοπολίτες, φορείς παρασιτικών επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και πολιτικές της κεντρικής διοίκησης.  Με φορέα δράσης την Κοινότητα Ερυθρών, ας κινητοποιηθούμε, οργανώνοντας ενημερωτικές εκδηλώσεις και εκστρατείες, ασκώντας πίεση στις όποιες αρχές φέρουν το βάρος και την ευθύνη για την διατήρηση του χαρακτηρισμού του χώρου και προωθώντας δημιουργικές ενέργειες που θα συμβάλλουν στην επιβαλλόμενη προστασία και ανάδειξη του. Η κινητοποίηση μας αυτή δεν θα αποτελεί μόνο φόρο τιμής προς τους προγόνους μας που πολέμησαν για την ελευθερία και την εθνική ανεξαρτησία προασπίζοντας πανανθρώπινες πολιτιστικές αξίες, αλλά θα αποτελέσει και παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές, τις οποίες οφείλουμε ιστορικά να προστατεύσουμε, από την πολιτιστική αλλοτρίωση, από την ισοπέδωση των αξιών προς χάρη ικανοποίησης επιχειρηματικών κερδών σε βάρος της κοινωνίας και  από τον εθνομηδενισμό.

Κοινότητα Ερυθρών 8η Νοεμβρίου 2019

Παναγιώτης Απ. Κουτσουλέλος

Μέλος της Επιτροπής Διοικητικής 

Υποστήριξης του Συμβουλίου της Κοινότητας Ερυθρών

Ιδιωτικοποίηση δημοτικής καθαριότητας; Οχι ευχαριστώ...

Η ΣΧΕΔΙΑΖΟΜΕΝΗ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ

Με τη διάταξη του άρθρου 179 του αναπτυξιακού νομοσχεδίου προβλέπεται και προωθείται η εκχώρηση σε ιδιώτες εργολάβους δημοτικών υπηρεσιών καθαριότητας (αποκομιδή και μεταφορά στερεών αποβλήτων και ανακυκλώσιμων, καθαριότητα δημόσιων χώρων και κτιρίων), εφόσον «τεκμηριώνεται η αδυναμία εκτέλεσης συγκεκριμένων υπηρεσιών με ίδια μέσα του δήμου». Με τη διάταξη αυτή το δημοτικό συμβούλιο θα έχει τη δυνατότητα να εκχωρεί στην ιδιωτική επιχειρηματική δραστηριότητα, εκτός από τις προαναφερόμενες  υπηρεσίες, και τη συντήρηση χώρων πρασίνου και τον ηλεκτροφωτισμό, κατά την κρίση του και χωρίς μάλιστα αιτιολόγηση.

Με τη δημοσίευση της διάταξης αυτής, πολλοί έσπευσαν να επικροτήσουν την πρωτοβουλία της κεντρικής διοίκησης ως εκδήλωση βούλησης για αναβάθμιση της ποιότητας των δημοτικών υπηρεσιών στην κατεύθυνση της πολυπόθητης εξοικονόμησης των δημοτικών πόρων, δεδομένου ότι θα εξασφαλίζεται μείωση του λειτουργικού κόστους λόγω του ανταγωνισμού.

Με  το σημερινό μου σημείωμα θα αποπειραθώ να αποδείξω ότι η εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 179 του αναπτυξιακού πολυνομοσχεδίου όχι μόνο δεν θα προκαλέσει αναβάθμιση των υπηρεσιών καθαριότητας με παράλληλη μείωση του λειτουργικού κόστους, αλλά επιπροσθέτως θα δημιουργήσει προβλήματα ή θα εντείνει υφιστάμενα τόσο στα δημοσιονομικά δημοτικά πράγματα όσο και εν γένει στις τοπικές κοινωνίες.

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝΤΑΙ.

Σχηματικά οι επιπτώσεις, που μπορούν να προκληθούν από την εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 179 του αναπτυξιακού νομοσχεδίου, μπορούν να καταταχθούν σε δύο κατηγορίες: εκείνες, που προκαλούνται στο πεδίο της οικονομίας και αυτές, που προκαλούνται στο πεδίο της τοπικής, και όχι μόνο κοινωνίας. Επιπτώσεις, που λαμβάνουν ιδιαίτερες διαστάσεις, σε περίπτωση που η προαναφερόμενη διάταξη τύχει εφαρμογής σε ένα ιδιόμορφο και προβληματικό δήμο, όπως αυτόν της Μάνδρας Ειδυλλίας.

Ως προς την οικονομία.

Αποτελεί αδιαμφισβήτητη πραγματική κατάσταση ότι η καπιταλιστική αναδιάρθρωση, που συντελείται τα τελευταία χρόνια, με την μορφή  οικονομικής κρίσης, προκαλεί, μέσω συγκεκριμένων πολιτικών επιλογών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ελληνικών Κυβερνήσεων, έντονες πιέσεις στο χώρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης προκειμένου να προσφέρονται περισσότερα με λιγότερους πόρους. Για την επίτευξη του στόχου αυτού προτάθηκε και υλοποιείται  η πολιτική της ιδιωτικοποίησης των δημοτικών υπηρεσιών. Πρόκειται για επιλογή, που είχε αρχίζει να εφαρμόζεται σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του ’80 ως εργαλείο διαχείρισης.

Το βασικό επιχείρημα της επιλογής αυτής, που αντιστοιχεί μάλιστα σε κίνητρο για ιδιωτικοποίηση των δημοτικών υπηρεσιών και ειδικότερα αυτών, που αφορούν την καθαριότητα, είναι ο ανταγωνισμός. Κατά τους οπαδούς της επιλογής αυτής, η διαδικασία του ανταγωνισμού, μέσω του δημοσίου διαγωνισμού, προκαλεί έντονη πίεση προς την κατεύθυνση της ελαχιστοποίησης τους κόστους. Περαιτέρω η ιδιωτικοποίηση δημιουργεί ισχυρά κίνητρα στις επιχειρήσεις να υλοποιήσουν καινοτομίες προκειμένου να βελτιώσουν τη θέση τους στην αγορά.

Τα επιχειρήματα όμως αυτά των οπαδών της ιδιωτικοποίησης, αν και εκλαμβάνονται αρχικά ως εύλογα, ουδεμία σχέση έχουν με την πραγματικότητα, η οποία καταδεικνύει ότι η σχέση ανάμεσα στην εκχώρηση των δημοτικών υπηρεσιών καθαριότητας και της ελαχιστοποίησης του κόστους είναι από αδύναμη έως και ανύπαρκτη. 

Σε έρευνες, που έχουν γίνει τόσο σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσο και στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, αποδείχθηκε ότι τον αρχικό ανταγωνισμό των επιχειρήσεων διαδέχεται σχεδόν αμέσως ένας υψηλός συγκεντρωτισμός, με την μορφή ανάπτυξης μονοπωλίων. Περαιτέρω και αντίστοιχα, λόγω των συγκεντρωτικών τάσεων, που αναπτύσσονται στην αγορά,  την όποια αρχική εξοικονόμηση του κόστους διαδέχεται η διόγκωσή του. Μάλιστα σε μικρούς πληθυσμιακά δήμους, όπως αυτός της Μάνδρας Ειδυλλίας, το κόστος της ιδιωτικοποίησης μπορεί να επιβαρυνθεί περαιτέρω από το επιπρόσθετο λειτουργικό κόστος διαχείρισης, που προκαλείται από τον έλεγχο των συμβάσεων με τις ιδιωτικές επιχειρήσεις. Συγκεκριμένα για το έλεγχο αυτό απαιτούνται πρόσθετες επαρκείς υπηρεσίες (νομικές, οικονομικές και τεχνικές), που οι μικροί πληθυσμιακά δήμοι, είτε δεν διαθέτουν, είτε διαθέτουν αλλά πάσχουν από υποστελέχωση.

Για να καταστεί πειστικός ο λόγος μου σχετικά με το ότι η ιδιωτικοποίηση των δημοτικών υπηρεσιών καθαριότητας προκαλεί επαύξηση του λειτουργικού κόστους, παραθέτω  πίνακα σύνοψης οικονομετρικών μελετών σχετικά με το κόστος των υπηρεσιών καθαριότητας και τη σχέση του με την ιδιωτικοποίηση, όπως αυτός ενσωματώνεται στην αξιόλογη μελέτη με τον τίτλο : «Πρωτοβάθμια Αυτοδιοίκηση : Τα οικονομικά της, η εκχώρηση αρμοδιοτήτων και οι επιπτώσεις της στο ανθρώπινο δυναμικό και στα δημόσια αγαθά» (Έκδοση Κοινωνικό Πολύκεντρο 2014).

Ως προς την κοινωνία

Πέρα όμως από την επαύξηση του λειτουργικού κόστους, η ιδιωτικοποίηση των δημοτικών υπηρεσιών καθαριότητας μπορεί να προκαλέσει σημαντικά κοινωνικά προβλήματα ειδικότερα ως προς το φυσικό περιβάλλον και τους εργαζόμενους. Ειδικότερα:

α) Ως προς το περιβάλλον.

Η ιδιωτική επιχείρηση, έχοντας ως αποκλειστικό γνώμονα λειτουργίας της το κέρδος, είναι έντονα αμφίβολο αν μπορεί να διαχειριστεί την περισυλλογή απορριμμάτων ή αποβλήτων, που άτακτα εναποτίθενται σε περιοχές δήμων με τεράστιες ακάλυπτες εδαφικές εκτάσεις, όπως αυτές του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας. Μπορεί μία επιχείρηση, που η ύπαρξή και λειτουργία της ρυθμίζεται αποκλειστικά από τον αδυσώπητο κανόνα του ελάχιστου κόστους και του μέγιστου κέρδους να διαχειρίζεται με ασφάλεια, και επικίνδυνα απόβλητα, σύμφωνα με τους, δαπανηρούς ως προς την εφαρμογή τους, κανονισμούς δημόσιας υγιεινής; Το ερώτημα είναι γνήσια ρητορικό  και η επ΄αυτού απάντηση αμείλικτα αρνητική. Η εν λόγω, κατ΄ εκχώρηση διαχείριση μόνο προβλήματα μπορεί να δημιουργήσει στο φυσικό περιβάλλον. 

β) Ως προς τους εργαζόμενους .

Ο αδυσώπητος  κανόνας του ελάχιστου κόστους και του μέγιστου κέρδους οδηγεί σε συμπίεση του λειτουργικού κόστους και κατά συνέπεια του εργασιακού. Αυτό σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις στις οποίες θα εκχωρηθούν οι υπηρεσίες καθαριότητας θα απασχολούν φθηνή και ανασφάλιστη εργασία, που θα παρέχεται κυρίως από απροστάτευτους και εγκαταλελειμμένους στην τύχη τους οικονομικούς μετανάστες. Η ιδιωτικοποίηση της υπηρεσίας καθαριότητας σε συνδυασμό με τις απολύσεις έμπειρων εργαζομένων στον συγκεκριμένο τομέα και με την εκτεταμένη απασχόληση του προαναφερόμενου «φθηνού» προσωπικού, είναι μαθηματικά βέβαιο ότι θα συμβάλει καθοριστικά στην αύξηση της τοπικής ανεργίας.

ΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Η εκχώρηση των δημοτικών υπηρεσιών καθαριότητας έχει αρνητικό πρόσημο τόσο ως προς τα δημοσιονομικά και εν γένει την τοπική οικονομία όσο και ως προς την κοινωνία.

Η αναμόρφωση της δομής και της λειτουργίας των δημοτικών υπηρεσιών στην αποκλειστική και μοναδική κατεύθυνση εξυπηρέτησης του δημοσίου συμφέροντος και του κοινωνικού οφέλους καθώς και η κατοχύρωση της εργασιακής ασφάλειας των εργαζομένων, αποτελούν τους καθοριστικούς ικανούς και αναγκαίους όρους για την ποιοτική αναβάθμιση της διαχείρισης της καθαριότητας με ένα κοινωνικά ανεκτό λειτουργικό κόστος.

Ερυθρές 19η Οκτωβρίου 2019

Παναγιώτης Απ. Κουτσουλέλος

Μέλος της Επιτροπής Διοικητικής Υποστήριξης του Συμβουλίου της Κοινότητας Ερυθρών

ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΕΡΥΘΡΩΝ: 3 βήματα μπροστά κανένα πίσω

Φαίνεται τελικά, ότι ο 1½, μήνας περίπου, που έχει παρέλθει από την ανάληψη των διοικητικών του καθηκόντων, ήταν υπεραρκετός για το Συμβούλιο της Κοινότητας Ερυθρών προκειμένου να προωθήσει προς άμεση εφαρμογή τις βασικές προγραμματικές του θέσεις. Τούτο οφείλεται κυρίως στην συγκροτημένη και χωρίς παρεκκλίσεις καταβολή επίμοχθης προσπάθειας, που καταβάλουν τα μέλη του Κοινοτικού Οργάνου και οι εθελοντές συμπολίτες μας, που το πλαισιώνουν στηρίζοντας το όλο πρωτοφανές, και όχι μόνο για την επικράτεια του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας, εγχείρημα. Εγχείρημα, που λαμβάνει διαστάσεις κατορθώματος, αν πέρα από το συντομότατο χρονικό διάστημα άμεσης υλοποίησης, ληφθεί περαιτέρω υπόψη και η κατάσταση, αν όχι διοικητικής κατάρρευσης, τουλάχιστον αποδιάρθρωσης, που παρελήφθη ως «βεβαρημένη κληρονομία», από την απελθούσα Δημοτική Αρχή.

Σε τι έγκειται όμως το έργο του Κοινοτικού Συμβουλίου Ερυθρών κατά το λίαν βραχύ χρονικό διάστημα, κατά το οποίο ασκεί τα καθήκοντά του;

Η παράταξη «ΕΡΥΘΡΕΣ ξανά μπροστά», μετά την μεγαλειώδη, πρωτόγνωρη και συντριπτική της επιτυχία στις εκλογές της 26ης Μαΐου 2019, ως πλειοψηφία του Κοινοτικού Συμβουλίου, κατάρτισε ένα περιεκτικό πρόγραμμα για τις πρώτες 100 ημέρες της τοπικής διακυβέρνησης. Το πρόγραμμα αυτό επικεντρωνόταν σε τρείς (3) βασικούς άξονες – βήματα, που αφορούν την θεσμική συγκρότηση της Κοινότητας με βάση τη συμμετοχή του πολίτη, την ανάπτυξη πρωτοβουλιών και δράσεων για την καθοριστική σύμπραξη της Κοινότητας με τη Δημοτική Αρχή ως προς την κατάρτιση αναπτυξιακών προγραμμάτων και στην μεταβίβαση αρμοδιοτήτων στο πλαίσιο της αρχής σχετικής αυτονομίας. Οι άξονες  αυτοί τέθηκαν από το Κοινοτικό Συμβούλιο της Κοινότητας Ερυθρών προς άμεση εφαρμογή. Ειδικότερα:

1.- Στις 10 Σεπτεμβρίου 2019, το Κοινοτικό Συμβούλιο Ερυθρών, έλαβε απόφαση, με την οποία πρότεινε προς έγκριση από το Δημοτικό Συμβούλιο τον Κανονισμό Λειτουργίας των Κοινοτικών Οργάνων. Με τον προτεινόμενο Κανονισμό, μεταξύ πολλών άλλων, αναδεικνυόταν η Συνέλευση των Κατοίκων ως το ουσιαστικά ανώτερο όργανο της Κοινότητας, που λειτουργεί με συγκεκριμένες οργανωτικές διαδικασίες, ενώ περαιτέρω ορίσθηκαν θεματικές επιτροπές (λ.χ. για την διοικητική υποστήριξη, για την παιδεία, τον πολιτισμό, το περιβάλλον, την απασχόληση  κ.λ.π.), στις οποίες ορίζεται η ευρεία  συμμετοχή των πολιτών προς υποστήριξη του κοινοτικού έργου. Κατά τον τρόπο αυτόν προβλέφθηκαν θεσμικά, για πρώτη φορά στην ιστορία του τόπου,  μορφές εφαρμογής  άμεσης δημοκρατίας, που αποτελεί και την πρωταρχική διακηρυκτική αρχή της πλειοψηφίας Συμβουλίου. Ήδη η πρώτη Συνέλευση των Κατοίκων της Κοινότητας έχει προγραμματισθεί να συνεδριάσει στις 25.10.2019 με κύριο θέμα την λήψη αποφάσεων σχετικά με το προτεινόμενο επιχειρησιακό πρόγραμμα του Δήμου, ενώ περαιτέρω έχουν συγκροτηθεί με τη συμμετοχή πολιτών οι επιτροπές διοικητικής υποστήριξης, παιδείας και πολιτισμού. Αξίζει να σημειωθεί ότι κατά την ίδια συνεδρίαση το Κοινοτικό Συμβούλιο, με σχετική του απόφαση, ζήτησε από τη Δημοτική Αρχή, τον καθορισμό ορίων του ύψους του προϋπολογισμού δαπανών της Κοινότητας Ερυθρών προκειμένου να διασφαλιστούν οι ικανοί και αναγκαίοι πόροι για την κάλυψη στοιχειωδών αναγκών, που αφορούν κυρίως διαχείριση και επίλυση προβλημάτων καθημερινότητας.       

2.- Στις 03.10.2019 το Κοινοτικό Συμβούλιο έλαβε απόφαση επί του δημοτικού τεχνικού προγράμματος του έτους 2020, υποβάλλοντας διεκδικητική και φιλόδοξη πρόταση, που περιλαμβάνει  23 έργα και μελέτες, που θα συμβάλλουν σημαντικά στην αναπτυξιακή προοπτική του τόπου. Παράλληλα κάλεσε την δημοτική αρχή να  αξιοποιήσει τις πρόσφατες νομοθετικές αλλαγές ως προς τα κριτήρια κατανομής των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων και να αξιώσει με βάση τις γεωμορφολογικές ιδιομορφίες του Δήμου μας, την χωρική έκταση αυτού, τις κλιματολογικές συνθήκες και τα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά, το μήκος και την βατότητα του υφιστάμενου οδικού δικτύου και το επίπεδο των βασικών υποδομών, το ποσό που αντιστοιχεί στις πραγματικές μας ανάγκες. Περαιτέρω το Κοινοτικό Συμβούλιο στις 11.10.2019, με απόφασή του, όρισε το  σχέδιο (προτάσεις) για το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα 2020 – 2024, που αφορά την εδαφική έκταση της Κοινότητας. Στην πρόταση αυτή, η οποία σημειωτέον θα υποβληθεί προς έγκριση από τη Συνέλευση των Κατοίκων,  περιλαμβάνονται στρατηγικής σημασίας έργα, η εκτέλεση των οποίων εξυπηρετεί το αναπτυξιακό όραμα του τόπου μας. Ποιο είναι αυτό το όραμα και πως προσδιορίζεται επακριβώς; Η απάντηση στο ερώτημα αυτό βρίσκεται στην ίδια την απόφαση του Συμβουλίου, όπου και αναλύεται και ο σκοπός του προτεινόμενου σχεδίου. Την μεταφέρω αυτολεξεί : 

«Σκοπός της πρότασής μας δεν είναι μόνον να αναστρέψουμε την αναπτυξιακά καθοδική πορεία των Ερυθρών, αλλά κυρίως να δημιουργήσουμε τις ικανές και αναγκαίες υλικοτεχνικές και κοινωνικές υποδομές, που  θα αναδείξουν την Κοινότητά μας σε βιώσιμο, διαρκώς αναπτυσσόμενο, κοινωνικό χώρο και σε παραγωγικό και διοικητικό κέντρο, που θα εξυπηρετεί πολλαπλές ανάγκες της ευρύτερης περιοχής. Η πρότασή μας αποβλέπει να αναμορφώσει και να αναδείξει τις Ερυθρές και πάλι ως «κεφαλοχώρι» με την αξιοποίηση των νέων κοινωνικών – παραγωγικών δραστηριοτήτων, των θεσμών συμμετοχής των πολιτών, των σύγχρονων μεθόδων της διοικητικής επιστήμης και των νέων τεχνολογιών. Με λίγα λόγια η πρότασή μας συντείνει στην ανάδειξη των Ερυθρών σε ένα mini αναπτυσσόμενο μητροπολιτικό κέντρο – κοινωνικό σημείο της ημιορεινής και ορεινής Μάνδρας Ειδυλλίας.»

3.- Η Επιτροπή Διοικητικής Υποστήριξης του Κοινοτικού Συμβουλίου, έχει ήδη καταρτίσει σχέδιο πρότασης για τη μεταβίβαση αρμοδιοτήτων από τα Δημοτικά στα Κοινοτικά Όργανα. Στο σχέδιο αυτό, που πρόκειται να τεθεί προς περαιτέρω επεξεργασία και έγκριση από το Κοινοτικό Συμβούλιο, στην αμέσως επόμενη συνεδρίασή του, προβλέπεται μεταβίβαση αρμοδιοτήτων, που σχετίζονται με τη χρήση κοινοχρήστων και δημοτικών χώρων, με την εφαρμογή του ρυμοτομικού σχεδίου, με τις κυκλοφοριακές ρυθμίσεις και την διαχείριση επίλυσης προβλημάτων απρόβλεπτου ή επείγοντος χαρακτήρα.

Οι τρείς προαναφερόμενες κατηγορίες δράσεων, που υλοποιεί το Κοινοτικό Συμβούλιο, δεν αποτελούν παρά ουσιαστικά βήματα, που συμβάλλουν στην ανάδειξη της Κοινότητάς μας σε δημιουργικό θεσμό ενδοδημοτικής αποκέντρωσης και λαϊκής συμμετοχής, που έχει δυναμικά και όχι στατικά χαρακτηριστικά. Πρόκειται για βήματα, που ωθούν τον τόπο μας σε προοδευτική κατεύθυνση και που θέτουν τα ερείσματα για την υλοποίηση του αναπτυξιακού μας οράματος.

Μας παρέχεται συνεπώς το δικαίωμα να ισχυρισθούμε, όλοι εμείς, που συμμετέχουμε, καθ΄ οιονδήποτε τρόπο, σε αυτό το, σε εξέλιξη, πείραμα δημοκρατίας και ανάπτυξης, ότι το Κοινοτικό Συμβούλιο βρίσκεται σε πολύ καλή πορεία εφαρμογής των προγραμματικών του θέσεων. Μία πορεία όπου έχουν γίνει τρία σημαντικά βήματα προς τα εμπρός και κανένα προς τα πίσω……

Ερυθρές 12.10.2019

Παναγιώτης Απ. Κουτσουλέλος

Μέλος της Επιτροπής Διοικητικής Υποστήριξης του Κοινοτικού Συμβουλίου Ερυθρών

Οι διακριτοί ρόλοι του Δήμου και των Κοινοτήτων του

Ο Ν.3852/2010 («ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ»), καθιέρωσε - στα πλαίσια της ανταπόκρισης του νομοθέτη στο ειδικότερο κάλεσμα της Ευρωπαϊκής Συνθήκης της Λισσαβώνας για την αναγκαιότητα της συμμετοχής των πολιτών στα κέντρα λήψης απόφασης, που τους αφορούν (αρχή της εγγύτητας) – τον θεσμό των Δημοτικών και Τοπικών Κοινοτήτων. Οι εν λόγω Κοινότητες και τα όργανα, που της συναποτελούσαν, συνιστούσαν θεσμό ενδοδημοτικής αποκέντρωσης των Ο.Τ.Α., που είχαν δημιουργηθεί από αναγκαστικές συγχωνεύσεις Δήμων και Κοινοτήτων. Στη συνέχεια με το Ν.4555/2018 («ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ») οι Κοινότητες κατατάχθηκαν σε δύο βασικές κατηγορίες ( αυτές με πληθυσμό κάτω των 300 κατοίκων και αυτές με πληθυσμό άνω των 300 κατοίκων).

Λίγο πριν, αλλά και λίγο μετά την ψήφιση του Ν.4623/2019 και με αφορμή την περιστολή συγκεκριμένης αρμοδιότητας, που είχε αποδοθεί στις Κοινότητες με το αμέσως προηγούμενο νομοθετικό καθεστώς, πολύς λόγος έγινε σχετικά με την ανάγκη να διαθέτουν ή όχι τα Κοινοτικά Όργανα αποφασιστικές αρμοδιότητες. Η σχετική συζήτηση, αν και είχε αποκαλυπτικό χαρακτήρα ως προς την αδυναμία λειτουργίας ενός δημοκρατικού και συνάμα αποτελεσματικού τοπικού πολιτικού συστήματος, χαρακτηριζόταν από μία αδυναμία θεσμικής φύσεως: Δεν λάμβανε υπόψη τον διακριτό, δηλαδή τον θεσμικά διαφορετικό στην προκειμένη περίπτωση, ρόλο των Οργάνων της Κοινότητας και των Οργάνων του Δήμου.

Σε αδρές γραμμές η διαφορετικότητα αυτή έγκειται στα εξής:

α)  Η   Κοινότητα,   δεν   συναποτελείται   από   όργανα  (Συμβούλιο Κοινότητας, Πρόεδρος και Συνέλευση Κατοίκων) που   εκδίδουν πράξεις  συγκεκριμένου  δεσμευτικού   χαρακτήρα (ατομικές διοικητικές πράξεις)  ή   κανονιστικές   πράξεις (πράξεις με κανόνες ευρύτερης εφαρμογής) ,   παρά μόνον   πράξεις   γνωμοδοτικού   ή   εισηγητικού   χαρακτήρα. Δεσμευτικού χαρακτήρα πράξεις (ατομικές διοικητικές και κανονιστικές πράξεις) εκδίδουν, κατά το νόμο,  τα Όργανα του Δήμου (Δημοτικό Συμβούλιο, Δήμαρχος, Αντιδήμαρχοι, Οικονομική Επιτροπή κ.λ.π.).  Οι εξαιρέσεις, που απορρέουν από τις σχετικές νομοθετικές διατάξεις επιβεβαιώνουν τον κανόνα αυτόν. Αν τα Κοινοτικά Οργανα είχαν την νομική δυνατότητα να   εκδίδουν   τέτοιες   πράξεις, οι Κοινότητες  θα   κατατάσσονταν αυτοδικαίως  στην αυτοδιοικητική    δομή   ως   πρόσθετος   αυτοδιοικητικός   βαθμός, πράγμα  που   αντίκειται   στη  διάταξη   του   άρθρου   102   παρ.1   του Συντάγματος, όπου, ως προς την διοίκηση των τοπικών υποθέσεων, αναφέρονται μόνον  η πρωτοβάθμια αυτοδιοίκηση, δηλαδή οι Δήμοι και η δευτεροβάθμια αυτοδιοίκηση, δηλαδή οι Περιφέρειες.

β)  Η   Κοινότητα,   συνεπώς   αποτελεί   θεσμό   ενδοδημοτικής αποκέντρωσης,   της   οποίας   τα   όργανα,   ως   θεσμοί   λαϊκής συμμετοχής μεταφέρουν προς τον Δήμο αιτήματα και  προς τους πολίτες τις αποφάσεις των Δημοτικών Οργάνων που αφορούν την τοπική κοινωνία, που εκπροσωπούν. Αυτή η ροή  input  αιτημάτων και  output  αποφάσεων   συνιστά   και   την   θεσμική   αποστολή   της Κοινότητας. Τα Δημοτικά Όργανα συναποτελούν διοικητικό θεσμό, δια του οποίου υλοποιείται (εκτελείται) η προγραμματική πολιτική της εκάστοτε Δημοτικής Αρχής. Για  το λόγο αυτόν τα Δημοτικά Όργανα διαθέτουν αποφασιστική αρμοδιότητα ως προς την έκδοση προβλεπόμενων από τη νομοθεσία εκτελεστών πράξεων.

γ)  Η   Κοινότητα   ως   θεσμός   ενδοδημοτικής   αποκέντρωσης   και λαϊκής συμμετοχής, έχει δυναμικά και όχι στατικά χαρακτηριστικά. Ειδικότερα   ο   θεσμός   αυτός   ενδυναμώνεται   ή   αποδυναμώνεται αντίστοιχα με βάση τον βαθμό συμμετοχής και παρέμβασης των μεν πολιτών στις προβλεπόμενες διαδικασίες, των δε Κοινοτικών Οργάνων   στην   διεύρυνση   των   στόχων   τους   και   κυρίως   των δράσεών τους. Τα Δημοτικά Όργανα έχουν αυστηρά προσδιορισμένες και οριοθετημένες  από το νόμο εξουσίες, η άσκηση των οποίων ελέγχεται, ως προς τη νομιμότητά  τους, από την Κεντρική Διοίκηση. 

δ)  Τα   Κοινοτικά   Όργανα   αποτελούν   θεσμούς   πολιτικο-συμμετοχικούς, που αποβλέπουν στην οργάνωση της δημιουργικής συμμετοχής των πολιτών σε διαδικασίες  συνδιαμόρφωσης, κάθε μορφής και περιεχομένου, προγραμμάτων και επιχειρησιακών σχεδίων, που αφορούν την εδαφική επικράτεια της Κοινότητας,   σε   αντιδιαστολή   με   τα   Δημοτικά   Όργανα,   που αποτελούν θεσμούς με πολιτικο-διοικητικό περιεχόμενο, που αποβλέπουν στην διοικητική εφαρμογή μέτρων στο πλαίσιο της υλοποίησης της προγραμματικής πολιτικής της εκάστοτε Δημοτικής Αρχής.

ε) Στο πλαίσιο της λειτουργίας των Οργάνων της Κοινότητας, μπορεί να λάβει χώρα κάθε συλλογική διεκδίκηση των πολιτών για τον εντοπισμό των προβλημάτων, που τους απασχολούν, για την ιεράρχηση τους και για υποβολή προτάσεων για την επίλυση τους. Εν ολίγοις στο πλαίσιο αυτό μπορεί να λάβουν χώρα δραστηριότητες με κινηματικό χαρακτήρα. Στο πλαίσιο της λειτουργίας των Δημοτικών Οργάνων θεσμικά είναι περιορισμένη η συλλογική παρέμβαση των πολιτών, η οποία ουσιαστικά εξαντλείται σε ελέγχους νομιμότητας, μετά από άσκηση ενδικοφανών ή ενδίκων βοηθημάτων. 

Παρά την έλλειψη θεσμικής εμπειρίας (δεδομένης της, έως και σήμερα, ισχνής και άνευρης λειτουργίας των Κοινοτικών Οργάνων) και των υφιστάμενων  θεωρητικών αδυναμιών (κενά και ασάφειες του νόμου), η διάκριση της θεσμικής λειτουργίας μεταξύ των Δημοτικών και των Κοινοτικών Οργάνων, επιβάλλεται να καταστεί ακόμη πιο σαφής και ορισμένη, πράγμα, που θα συμβάλλει καθοριστικά στην αποτελεσματική λειτουργία των Ο.Τ.Α. και κυρίως στην κατοχύρωση και ανάπτυξη της τοπικής δημοκρατίας, που, στους χαλεπούς καιρούς του επικρατούντος γραφειοκρατικού συγκεντρωτισμού, την έχουμε μεγάλη ανάγκη.

Πάρος 25η Αυγούστου 2019

Παναγιώτης Απ. Κουτσουλέλος

Δημότης Μάνδρας Ειδυλλίας

   

Προς κ. Υπουργό Εσωτερικών: Η Κοινότητα είναι η ψυχή μας

Αγαπητέ κύριε Τάκη Θεοδωρικάκο.

Κατ΄αρχήν σας συγχαίρω για την επιλογή σας στη θέση του Υπουργού Εσωτερικών, της νέας μας Κυβέρνησης και εύχομαι κάθε επιτυχία στο δύσκολο έργο σας.

Κατοικώ στην Κοινότητα Ερυθρών, του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας, του οποίου και είμαι δημότης. Ο εν λόγω Δήμος, που βρίσκεται στην Περιφερειακή Ενότητα Δυτικής Αττικής, διακρίνεται από ιδιαίτερα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά, καλύπτει μία τεράστια έκταση, το μέγεθος της οποίας ανέρχεται σε 426,197 τετραγωνικά χιλιόμετρα, διαθέτει μικρό μέγεθος πληθυσμού της ποσοτικής τάξης των 17.885 κατοίκων και συναποτελείται από τέσσερις (4) γεωγραφικά διάσπαρτες Κοινότητες (Μάνδρας, Ερυθρών, Βιλίων και Οινόης), στις οποίες περιλαμβάνονται 23 επίσης διάσπαρτοι οικισμοί.

Ο Δήμος Μάνδρας Ειδυλλίας τελεί κατά τα τελευταία έτη σε κατάσταση διαχειριστικής και διοικητικής κατάρρευσης. Οι αιτίες της κατάστασης αυτής δεν αναζητούνται μόνο στις συνέπειες της καταστροφικής πλημμύρας της 15ης Νοεμβρίου 2017, αλλά κυρίως στο δημαρχοκεντρικό μοντέλο διοίκησης και διαχείρισης των κοινών μας πραγμάτων. Το μοντέλο αυτό, απότοκο της καλλικρατικής οργάνωσης των Ο.Τ.Α., είχε και εξακολουθεί να έχει (στον βαθμό που συνεχίζει να εφαρμόζεται) ως κύρια χαρακτηριστικά, την υπερσυγκέντρωση εξουσιών στο πρόσωπο του εκάστοτε Δημάρχου, την  έλλειψη τήρησης ακόμη και των προβλεπόμενων, και έστω και ισχνών, δημοκρατικών διαδικασιών, την  αδιαφάνεια και την παντελή απουσία κοινωνικού ελέγχου των δημοτικών πεπραγμένων καθώς επίσης και την έλλειψη κάθε μορφής ενδοδημοτικής αποκέντρωσης. Μερικές από τις κύριες συνέπειες της εφαρμογής του μοντέλου αυτού, ήταν η έλλειψη ορθολογικού προγραμματισμού, η υποβάθμιση των Κοινοτήτων και η ενδυνάμωση των ενδοδημοτικών ανισοτήτων, η κακοδιοίκηση καθώς επίσης και η περιθωριοποίηση του πολίτη και η υποβάθμιση του σε πολιτικό πελάτη. Με λίγα λόγια το καλλικρατικό μοντέλο τοπικής διοίκησης, διαμόρφωσε ένα βλαχοδημαρχιακό τρόπο άσκησης εξουσίας και μία αντίστοιχη αντίληψη διαχείρισης των πραγμάτων. Τόσο ο βλαχοδημαρχιακός τρόπος άσκησης εξουσίας όσο και η σχετική αντίληψη, έθεσαν στο πεδίο της πλήρους αδιαφορίας, κεντρικά ζητήματα, που αφορούν την τοπική διοίκηση, όπως λ.χ.  η ανάγκη εκσυγχρονισμού και αποτελεσματικότητας των δημοτικών υπηρεσιών και μέσων προς κοινωνική εξυπηρέτηση των πολιτών, που αντιμετωπίζουν σοβαρότατα τοπικά προβλήματα. Τούτο είχε ως άμεσο αποτέλεσμα την διοικητική και διαχειριστική κατάρρευση του Δήμου μας.

Μπροστά στην κατάσταση αυτή και με σκοπό την αντιμετώπισή και υπέρβασή της, οι κάτοικοι της Κοινότητας των Ερυθρών, που βρίσκεται στο απώτατο βορειοδυτικό άκρο του Δήμου και της Αττικής, αποφασίσαμε να πάρουμε την τύχη του χωριού μας στα χέρια μας. Για το λόγο αυτόν, και αξιοποιώντας πλήρως ακόμη και τις λυμφατικές μεταρρυθμίσεις του «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ», ιδρύσαμε και θέσαμε σε λειτουργία την κοινοτική παράταξη «Ερυθρές ξανά μπροστά» της οποίας, οι διακηρυκτικές της αρχές είναι η ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΝΟΜΙΑ, η ΑΜΕΣΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ο ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ και η ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ του τόπου μας. Στις εκλογές της 26ης Μαΐου 2019, οι συμπολίτες μας αναγνωρίζοντας κατ΄αρχήν την αξία των διακηρυκτικών μας αρχών, αλλά και την αποφασιστικότητά μας να πορευθούμε στον δρόμο του αγώνα και της διεκδίκησης για ένα καλύτερο μέλλον, μακριά από τα οποία συμφέροντα και τις όποιες μικροπολιτικές επιδιώξεις, μας ανέδειξε πρώτη δύναμη, δίνοντάς μας το τερατώδες ποσοστό της τάξης του 65%.

Το κίνητρο της εκλογικής επιλογής των συμπολιτών μας, δεν ήταν άλλο από την ανάγκη επιβίωσης του τόπου μας και την περαιτέρω ισόρροπη ανάπτυξή του, πράγματα που εξασφαλίζονται, αν όχι αποκλειστικά, τουλάχιστον καθοριστικά από την εφαρμογή των προαναφερόμενων διακηρυκτικών αρχών. Η σχετική αυτονομία, η καθοριστική συμμετοχή των πολιτών στην λήψη αποφάσεων, που τους αφορούν και η δημόσια λογοδοσία, βάρυναν σημαντικά στην κρίση τους και στην οριστική τους απόφαση να επιλέξουν να ζουν και να εργάζονται σε μία Κοινότητα, που θα είναι ο δικός μας κοινός κοινωνικός και πολιτικός τόπος, που θα είναι με λίγα λόγια η ψυχή μας. 

Πρόσφατα πληροφορηθήκαμε από τον τύπο, ότι η νέα Κυβέρνηση, θα προβεί σε σημαντικές αλλαγές, του θεσμικού πλαισίου των Ο.Τ.Α., προβαίνοντας μάλιστα άμεσα και στην κατάθεση σχετικού νομοσχεδίου. Στις αλλαγές αυτές, περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, και  σύμφωνα πάντοτε με τις πληροφορίες μας, η ενίσχυση του ρόλου του Δημάρχου και ο περιορισμός των αρμοδιοτήτων των Κοινοτήτων. Με λίγα λόγια περιλαμβάνονται αλλαγές, που δυναμώνουν το δημαρχοκεντρικό σύστημα διοίκησης των Ο.Τ.Α. και αποδυναμώνουν αντίστοιχα την ενδοδημοτική αποκέντρωση και την τοπική δημοκρατία.

Οι αλλαγές αυτές ουδόλως πρόκειται να συνεισφέρουν στην παραγωγική και αποτελεσματική διοίκηση των Ο.Τ.Α. , πράγμα, που έχει επιβεβαιωθεί από την μέχρι και σήμερα δημαρχοκεντρική λειτουργία τους, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αυτό του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας. Αντίθετα θα συνεισφέρουν στην αναπαραγωγή του συνόλου των αρνητικών φαινομένων, που αντιμετωπίζουμε έως και σήμερα και ως προς τα οποία ενδεικτικώς προαναφέρομαι.

Η στέρηση ουσιαστικών αρμοδιοτήτων από τις Κοινότητες και η συνακόλουθη υποβάθμιση της τοπικής δημοκρατίας στο πλαίσιο της ενδοδημοτικής αποκέντρωσης, αποτελεί βαρύ πλήγμα για εμάς, που αγωνισθήκαμε και εξακολουθούμε να αγωνιζόμαστε για την ουσιαστική συμμετοχή μας στη λήψη των αποφάσεων, που μας αφορούν, στην κατάρτιση κάθε είδους προγραμμάτων έργων και δράσεων και στον έλεγχο των δημοτικών πεπραγμένων. Πρόκειται ουσιαστικά για στέρηση της δυνατότητάς μας να σχεδιάζουμε την προοπτική και γενικότερα το μέλλον του τόπου μας, σύμφωνα με τις οραματικές μας επιδιώξεις και επιθυμίες. Πρόκειται για στέρηση, που θα μας μετατρέπει από πολίτες, που υπάρχουν και λειτουργούν στο πλαίσιο μίας κοινότητας, που οι ίδιοι διαμορφώνουν, σε κατοίκους ενός οικιστικού συγκροτήματος που αναμένουν άβουλοι την έλευση ενός αδιόρατου μέλλοντος, που άλλοι προετοιμάζουν. Πρόκειται ουσιαστικά για στέρηση ψυχής. Γιατί ψυχή για εμάς είναι η ζώσα Κοινότητα, που υπάρχει, στηρίζεται και αναπαράγεται από την δυνατότητα των πολιτών της να την διαχειρίζονται και να την διοικούν.

Επομένως κάθε μέτρο, που θα συμβάλλει στον περιορισμό των κοινοτικών αρμοδιοτήτων, αποτελεί για εμάς και ένα βόλι στην καρδιά της τοπικής δημοκρατίας και στην ψυχή μας, που δεν είναι άλλη από την Κοινότητα Ερυθρών, του Δήμου Μάνδρας Ειδυλλίας-Αττικής.

Και επειδή στην προκειμένη περίπτωση η απώλεια ψυχής ισοδυναμεί με την κοινωνική μας απαξίωση, σας γνωρίζουμε με την παρούσα, ότι θα αγωνιστούμε με κάθε μέσο και με κάθε τρόπο ενάντια σε κάθε μέτρο στέρησης των ουσιωδών κοινωνικών και πολιτικών μας δικαιωμάτων.        

Κοινότητα Ερυθρών 13η Ιουλίου 2019

Με εκτίμηση

Παναγιώτης Απ. Κουτσουλέλος

Κάτοικος Κοινότητας Ερυθρών & Δημότης Μάνδρας Ειδυλλίας

   

Αντιστεκόμαστε άρα υπάρχουμε

28 Μαΐου 1944, Ερυθρές, πλατεία Σταμούλη. Πέντε νέοι άνθρωποι οδηγούνται από τους γερμανούς  κατακτητές της πατρίδας στο αυτοσχέδιο ικρίωμα, προκειμένου να εκτελεσθούν με απαγχονισμό. Η ζωή τους παραδίδεται βορά στο ακόρεστο μίσος των ναζιστών απέναντι στο ζήλο των ανθρώπων αυτών για ελευθερία και απέναντι στις πανανθρώπινες αξίες, που αντιπροσωπεύει ο εθνικός αγώνας τους για ανεξαρτησία και η κοινωνική τους δράση για μία καλύτερη ζωή του ελληνικού λαού.

Ο οικοδόμος Γιώργος Μπεγνής, ετών 35, από τη Σαλαμίνα, ο ναυπηγός Νίκος Μπερής, ετών 33, από τη Σαλαμίνα, ο Στυλιανός Νικολέτος, από τα Αμπελάκια, ετών 34, ο νομικός Φίλιππος Τούτσης, ετών 29 από τη Σαλαμίνα και ο Σταμάτης Χατζής, ετών 21 από τα Μέγαρα, όλοι μέλη του Ε.Α.Μ., αφήνουν, όπως και άλλοι χιλιάδες Έλληνες την τελευταία τους πνοή και παραδίδουν την ζωή τους στην αθανασία, ως τίμημα για την συμμετοχή τους στον μεγάλο απελευθερωτικό αγώνα, ενάντια στις δυνάμεις του βάρβαρου Άξονα και της τριπλής κατοχής της πατρίδας.

Στον τόπο του μαρτυρίου και προς υπενθύμιση  της θυσίας των πέντε εθνικών και κοινωνικών αγωνιστών, έχει φιλοτεχνηθεί μνημειακό συμβολικό γλυπτό, έργο του καλλιτέχνη Θεμιστοκλή Λασπά.

Τόσο το μνημείο αυτό, όσο και κυρίως η θυσία στην οποία νοητικά παραπέμπει, συμβολίζουν κάτι πολύ παραπάνω από αυτό καθ’ αυτό το γεγονός του απαγχονισμού.

Συμβολίζουν κυριαρχικά την αξία και την σημασία της αντίστασης ως διαχρονικής στάσης ζωής του λαού μας απέναντι στην ιστορία.

Τούτος ο λαός, γεννήθηκε, υπήρξε και υπάρχει χάρη στο αντιστασιακό του φρόνημα, που επέδειξε έναντι αυτών, που θέλησαν και θέλουν να του περιορίσουν την κυριαρχία και να του υποτάξουν την κοινωνική του συνείδηση. Τούτος ο λαός και κυρίως, αν όχι αποκλειστικά, οι υποτελείς κοινωνικές τάξεις, που τον συναπαρτίζουν, ήταν αυτός, που αντιστάθηκε απέναντι στους Φράγκους και στους ντόπιους γασμούλους συνεργάτες τους. Τούτος ο λαός, ήταν αυτός, που αντιστάθηκε στους Οθωμανούς και στους ντόπιους τουρκεμένους κοτζαμπάσηδες συνεταίρους τους. Τούτος ο λαός, ήταν αυτός, που αντιστάθηκε στους φασίστες κατακτητές και στους γερμανοτσολιάδες συνοδοιπόρους τους.

Το αντιστασιακό φρόνημα και κυρίως η διαρκής απελευθερωτική δράση του λαού μας, ήταν αυτά, που σφυρηλάτησαν την εθνική μας συνείδηση. Με λίγα λόγια η ιστορική αντιστασιακή μας στάση, ήταν αυτή, που καθόρισε την ύπαρξη μας ως έθνους.

Σήμερα 75 χρόνια από την υπέρτατη θυσία των πέντε εθνικών και κοινωνικών αγωνιστών, το ιστορικό μας καθήκον μας καλεί να αναλάβουμε εκ νέου αντιστασιακή δράση απέναντι στους αποικιοκράτες, που καταδυναστεύουν την χώρα και στους ντόπιους συνεργάτες τους, που επάξια εκπροσωπούν τα συμφέροντά τους συνθλίβοντας κοινωνικά τον λαό μας.

Αποτελεί ιστορικό μας καθήκον να αντισταθούμε, εάν πράγματι επιθυμούμε ως έθνος να εξακολουθούμε να υπάρχουμε. 

Ερυθρές 21η Ιουνίου 2019

Παναγιώτης Απ. Κουτσουλέλος

Δημότης Μάνδρας Ειδυλλίας και

Κάτοικος Κοινότητας Ερυθρών